Jeszcze nie tak dawno żyliśmy w rzeczywistości w której wyższe wykształcenie dawało pewność opłacalnej i stabilnej kariery zawodowej. W ciągu ostatnich 10 lat wszystko się zmieniło. Osoby których rozwój zakończył się w chwili zakończenia formalnej edukacji, bardzo szybko zostają w tyle. Moje doświadczenie wskazuje na coś jeszcze: nieefektywne zarządzenie rozwojem “na własną rękę” również stawia nas w obliczu ryzyka utraty życiowych szans czy nawet awansu a co za tym idzie, większych zarobków.

Dziś dostęp do wiedzy nie jest żadnym problemem. Problemem jest paradoks wyboru (duża liczba dostępnych opcji zmniejsza szansę na to, że wybierzemy jakąkolwiek) oraz ograniczony czas. O tym jak znaleźć czas na naukę, pisałem w ostatnim artykule. Tym razem wejdziemy w temat nieco głębiej.

#1 Określ jasny cel

W sytuacji gdy nie widzisz korzyści z tego co robisz, jest duże prawdopodobieństwo na to że przestaniesz to robić. No bo dlaczego miałbyś robić coś, co prowadzi Cię donikąd?

Podstawą efektywnego rozwoju jest wyznaczenie jasnego celu, który da Ci silne uczucie sensu tego co robisz. W tym przypadku, Twojego rozwoju zawodowego.

Zacznij małymi krokami, zrób listę na której zapiszesz jaką wiedzę chcesz zdobyć i jakich umiejętności potrzebujesz. Następnie wykorzystaj metodę SMART lub OKR aby wyznaczyć cele (krótko i długoterminowe) i na ich podstawie przygotować listę zadań, które podejmiesz aby je zrealizować.

Zdefiniowanie jasnego planu pomoże Ci zorganizować Twoją naukę i wpłynie na Twoją auto-dyscyplinę co z kolei zmotywuje Cię do dalszego działania. Istotnym elementem jest również mierzenie postępów. W chwili gdy pomyślisz, że stoisz w miejscu po prostu porównaj się z “wersją siebie z przed 6 czy 12 miesięcy”.

#2 Wyznacz granice

Określenie tego czego NIE ZROBISZ jest często tak samo ważne jak wybieranie tego co zrobisz (eng. Inversion). Pamiętaj, że możesz mieć cokolwiek co chcesz ale nie możesz mieć wszystkiego. Odrzuć dobre alternatywy w poszukiwaniu tych lepszych.

Wspomniałem, że żyjemy w czasach nieograniczonego dostępu do wiedzy. Wbrew pozorom bardzo łatwo jest zgubić się we wszystkich możliwościach które przed nami stoją. Zawsze chciałem rysować? Mogę się nauczyć. Marzy mi się praca w marketingu? Mam pod ręką 10 osób, od których mogę się uczyć. Powtórzę raz jeszcze: możesz mieć cokolwiek, nie możesz mieć wszystkiego. Wybieraj!

Najtrudniejszą sztuką jest powiedzenie “nie” sytuacji, która wydaje się być dla nas bardzo atrakcyjna.

Jasny cel i twardo zdefiniowane ramy jego realizacji, ułatwią Ci trzymanie się wyznaczonego kursu. Dobrym przykładem są tutaj firmy, które często definiują swoją misję oraz wartości na których podstawie podejmują decyzje. Wyznaczenie swojej życiowej misji to temat na wiele dobrych książek, ale nie zmienia faktu, że to dobre źródło inspiracji.

Ważne: Pamiętaj aby ufać sobie. Jeżeli staniesz przed niesamowitą szansą i czujesz intuicyjnie że musisz ją wykorzystać - zrób to. Ostatecznie jednaknie rezygnuj ze swojego planu.

#3 Spraw by nauka stała się Twoim nawykiem

Nieustanna nauka to fundament rozwoju osobistego, a podstawą regularnego działania są nawyki. O tym jak wyrabiać nawyk regularnej nauki napisał Marcin na podstawie własnych doświadczeń. Jak sam udowodnił, kształtowanie nawyku nauki pozwoliło mu zmienić swoją ścieżkę zawodową i stać się programistą.

Nie możesz nauczyć się wszystkiego czego potrzebujesz w jeden wieczór. Ale ucząc się codziennie przez nawet 15 minut, sam zdziwisz się jak wiele jesteś w stanie osiągnąć.

Idealny scenariusz zakłada, że nauka staje się częścią Twojej codziennej rutyny. Nawet jeżeli mówimy o wspomnianych 15 minutach - po prostu trzymaj się tego postanowienia.

W moim przypadku zauważyłem, że poranek jest dla mnie najbardziej efektywny - to dla mnie czas gdy mam najwięcej energii i łatwo jest mi odnaleźć miejsce, gdzie mogę się skupić. Wykorzystuję ten czas aby nauczyć się czegoś wymagającego, np. trudnego zagadnienia lub zadania które wymaga kreatywności.

Natomiast wieczór, gdy jestem zmęczony po całym dniu poświęcam na czytanie lub słuchanie książek (audiobooków). One nie wymagają ode mnie 100% skupienia a zawsze się czegoś nauczę lub dojdę do interesujących wniosków.

#4 Wykorzystaj każdą minutę

Czas to nasz najcenniejszy zasób i sztuka efektywnego zarządzania nim przyda Ci się nie tylko w rozwoju Twojej kariery zawodowej. Po prostu zadbaj o to aby liczył się każdy moment. Weź pod uwagę fakt, że nie masz możliwości utrzymać pełnego skupienia przez długi czas.

Planuj krótkie bloki czasowe, w których zrealizujesz konkretne zadanie ze swojej listy. Weź pod uwagę to aby duże zadania rozbijać na mniejsze.

Nawet jeżeli masz dosłownie 10 minut i widzisz okazję - wykorzystaj ją. Czy zdarza Ci się jechać tramwajem lub przyjść wcześniej na spotkanie? Telefon masz zawsze pod ręką. Zamiast Facebooka, przeczytaj artykuł lub zobacz film na Youtube, który nauczy Cię czegoś nowego.

W wykorzystaniu czasu bardzo ważne jest skupienie. Wyeliminuj ze swojego życia wszystko, co sprawia że nieefektywnie wykorzystujesz swój czas. Np. zacznij od wyłączenia powiadomień w telefonie.

Dobre wykorzystanie czasu wspierają też nowoczesne formy nauki on-line, tworzone w myśl trendu “bite-sized learning” czyli bardzo krótkich, zwięzłych form przyswajania wiedzy. Zamiast wielogodzinnych wykładów, oglądasz 5 minutowy film, otrzymując bardzo wysoką wartość.

W temacie efektywnego wykorzystania czasu mogę polecić Ci jeszcze narzędzia takie jak szybkie czytanie czy mapy myśli. To wszystko pomoże Ci maksymalnie wykorzystać potencjał każdego momentu czasu, który masz do swojej dyspozycji.

#5 Wypracuj swój własny styl nauki

Każdy z nas jest inny i podczas gdy mogę wskazać Ci kilka kierunków, narzędzi czy sposobów skutecznej nauki i rozwoju kariery zawodowej, tak tylko Ty jesteś w stanie zdecydować, które z nich wybierzesz i jak będzie wyglądał Twój rozwój.

Nie jest to proste zadanie, ale podzielę się z Tobą moim stylem nauki abyś mógł się zainspirować.

  • Kursy online - świetnie sprawdzają się gdy chcemy szybko odnaleźć się w jakimś temacie. Wybieraj kursy znanych lub dobrze ocenianych autorów. Zwracaj uwagę na to czy są aktualne oraz czy nie marnują Twojego czasu przekazując wiedzę, której nie wykorzystasz w praktyce.

    • Blogi / Serwisy branżowe - w sieci jest mnóstwo źródeł z których możesz czerpać. Posiadam szeroką listę serwisów i blogów które regularnie odwiedzam. Wykorzystuję w tym celu Twitter’a aby śledzić wyłącznie te profile, na których mi zależy. Świetnie sprawdzją się również narzędzia typu Feedly, które pozwalają otaczać się wyłącznie treściami które nas interesują.
  • Książki/E-booki/Audiobooki - książki to niesamowite źródło wiedzy a szczególnie tematów ponadczasowych, które są odporne na szybko zmieniający się świat. Wartościowe są biografie znanych osób, które często inspirują czy poradniki adresujące problemy jakie masz. Osobiście unikam książek fabularnych, pomimo mojego wielkiego zamiłowania chociażby do uniwersum Władcy Pierścieni czy Gry o Tron.
  • Społeczność i najbliższe otoczenie - dbam o to aby otaczać się ludźmi którzy podzielają moje wartości i zainteresowania. Czasem zwykłe spotkanie przy kawie sprawia, że dowiaduję się o nowej usłudze, ciekawej książce czy po prostu odkrywam że robię coś nie tak jak powinienem.
  • Uczenie innych - Mój rozwój nabrał szczególnego tempa w chwili gdy zacząłem dzielić się swoją wiedzą z innymi. Nauka wygląda inaczej gdy uczymy się czegoś “dla siebie” a wtedy gdy uczymy się aby przekazać wiedzę innym. Założenie bloga, kanału na youtube czy inna forma dzielenia się swoją wiedzą to coś, co bardzo polecam Ci rozważyć - szczególnie jeżeli już o tym kiedyś myślałeś.
  • Czego unikam - unikam wszelkiego rodzaju szkoleń, wykładów oraz form nauki ograniczonych czasem i miejscem. Pomimo wartości w postaci możliwości poznania nowych osób, preferuję samodzielną i świadomą naukę wyłącznie tego, czego potrzebuję. Ważne: to bardzo radykalne podejście, które jest dostosowane do mojego charakteru i na podstawie wielu lat wiem, że świetnie się sprawdza. To czy zadziała również dla Ciebie, musisz ocenić sam. Głównym powodem dla którego ograniczam do minimum taką formę zdobywania wiedzy jest #4 zasada, którą opisałem czyli oszczędność czasu.

Co dalej?

Otrzymałeś właśnie bardzo solidną podstawę do tego aby zacząć świadomie rozwijać swoją karierę zawodową. Wyznacz cel, ułóż plan jego realizacji i zrealizuj go.

Nie mam dla Ciebie złotej rady. Wszystko czego potrzebujesz teraz to świadome działanie.

Trzymam za Ciebie kciuki. Powodzenia!